Những nguyên tắc đối nhân xử thế.
1. Thái độ với người phục vụ là “thước đo” nhân cách:
Khi đi ăn với đối tác hay hẹn hò, đừng chỉ nhìn cách họ đối xử với bạn. Hãy nhìn cách họ nói chuyện với bảo vệ, nhân viên phục vụ bàn hay tài xế.
Một người có thể cúi rạp người trước sếp nhưng lại quát tháo người bưng bê thì đó không phải là người tử tế; đó là kẻ xu nịnh. Người có văn hóa thực sự sẽ lịch thiệp với cả những người không mang lại lợi ích gì cho họ.
2. Khen công khai, chê riêng tư:
Đây là nguyên tắc vàng trong quản trị và đời sống. Lời khen giữa đám đông là sự ghi nhận to lớn. Nhưng lời chê giữa đám đông là sự sỉ nhục.
Nếu cần góp ý, hãy gặp riêng. Giữ thể diện cho người khác lúc họ sai sót chính là cách thu phục nhân tâm đẳng cấp nhất.
3. Nguyên tắc “Mượn xe, trả đầy bình”:
Khi mượn ai cái gì, hãy trả lại nó ở trạng thái tốt hơn hoặc ít nhất là bằng lúc nhận.
Mượn xe? Hãy rửa sạch và đổ đầy xăng trước khi trả. Mượn tiền? Hãy trả đúng hẹn và chủ động mời họ ly cafe cảm ơn (dù họ không đòi lãi). Đừng để người giúp mình cảm thấy “làm ơn mắc oán” vì phải đi dọn dẹp hậu quả của bạn.
4. Lời từ chối rõ ràng còn hơn sự hứa hẹn mập mờ:
Đừng vì “nể” mà gieo hy vọng ảo. Đỉnh cao của sự tôn trọng là một lời từ chối dứt khoát nhưng chân thành: “Cảm ơn em đã mời, nhưng đợt này anh không tham gia được. Đừng đợi anh nhé”.
Đau một lần rồi thôi, còn hơn là lãng phí thời gian và cơ hội của người khác bằng những câu “để anh xem đã”.
5. Nguyên tắc “3 giây” khi nóng giận:
Lời nói lúc nóng giận giống như đinh đóng vào tường, nhổ ra rồi vẫn còn lỗ hổng.
Khi máu nóng dồn lên, hãy tập thói quen: Đếm đến 3 rồi mới phản hồi. Với email tranh luận gay gắt, hãy viết ra nhưng đừng bấm gửi. Để đó đi ngủ, sáng mai đọc lại. 99% bạn sẽ thấy may mắn vì tối qua mình đã im lặng.
6. Ngừng “So sánh nỗi đau”:
Khi ai đó kể chuyện buồn, đừng nói: “Ôi chuyện này đã là gì, tao còn khổ hơn…”. Nỗi đau không phải là cuộc thi. Việc so sánh chỉ chứng tỏ bạn thiếu thấu cảm và xem nhẹ vấn đề của họ.
7. Đừng đưa “Giải pháp” khi họ chỉ cần “Sự thấu cảm”:
Đàn ông thường mắc bệnh thích giải quyết vấn đề. Nhưng khi người thân hay đồng nghiệp than thở, 80% là họ chỉ muốn được lắng nghe. Họ cần câu: “Anh hiểu, nghe mệt mỏi thật đấy” chứ không cần một bản kế hoạch hành động. Hãy dùng trái tim để nghe trước khi dùng cái đầu để tư vấn.
8. Đổi chủ ngữ để thể hiện sự tôn trọng:
Thay vì hỏi: “Em có hiểu không?” (nghe như kiểm tra năng lực), hãy hỏi: “Tôi nói như vậy có dễ hiểu không?” (nhận trách nhiệm truyền đạt về mình). Hạ cái tôi xuống một chút, bạn nâng người nghe lên rất nhiều.
9. Chia sẻ kiến thức bằng sự khiêm cung:
Khi bạn biết điều người khác chưa biết, đừng tỏ ra uyên bác dạy đời. Hãy nói: “Thật ra em cũng mới biết cái này thôi, thấy hay nên chỉ lại…”. Câu nói này giúp xóa nhòa khoảng cách trình độ.
10. Tạo “Cửa thoát hiểm” khi nhờ vả:
Khi nhờ ai đó, hãy luôn chừa đường lui cho họ: “Anh biết em đang bận, nên nếu thấy không tiện thì cứ thoải mái từ chối nhé, anh hiểu mà”. Khi có quyền lựa chọn, người ta sẽ giúp bạn một cách tự nguyện hơn.
11. Nguyên tắc “6 giây” về ngoại hình:
Nếu họ sửa được lỗi ngoại hình trong 6 giây (dính rau, tuột dây giày, tóc rối…), hãy nhắc khéo.
Nếu không thể sửa ngay (béo, mụn, da xấu…), tuyệt đối đừng nói.
12. “Mượn lời người vắng mặt” để tán thưởng:
Thay vì khen trực tiếp, hãy nói: “Hôm qua đi cafe với nhóm A, thấy mọi người khen dự án này của em lắm”. Lời khen từ bên thứ ba luôn khách quan và có sức nặng ngàn cân.
13. Câu hỏi “Loại trừ” trên bàn tiệc:
Đừng hỏi “Ăn gì?”. Hãy hỏi: “Anh/chị có kiêng món gì hay dị ứng gì không?”. Vừa dễ chọn món, vừa thể hiện sự quan tâm sâu sắc.
14. Khoảng lặng khi bị ngắt lời:
Nếu bị cướp lời, đừng cố nói to hơn. Hãy im lặng, mỉm cười và nhìn họ. Khi họ chột dạ dừng lại, hãy từ tốn nói tiếp: “Như mình đang nói dở…”. Sự điềm tĩnh luôn uy lực hơn sự ồn ào.
15. Không “thì thầm” trong nhóm ba người:
Đã đứng chung nhóm 3 người, tuyệt đối không ghé tai thì thầm với riêng một người. Đừng biến người còn lại thành người thừa. Đó là phép lịch sự tối thiểu.
Cuộc sống là những va chạm giữa người với người. Bớt đi một chút sắc sảo, thêm vào một chút dịu dàng và kỷ luật. Đó chính là cách chúng ta “Sống ở thể chủ động” để kiến tạo những mối quan hệ vững bền.